Ευρωπαϊκή νομολογία υπέρ της ελευθερίας της έκφρασης
"Στο όνομα της προστασίας της προσωπικότητας από τις κοινές συκοφαντίες, ειδικά προσώπων τα οποία υπάγονται στη δημόσια σφαίρα, δεν μπορεί να γίνει ανεκτή οποιαδήποτε προσπάθεια φίμωσης της όποιας, έστω δριμείας, διατύπωσης αξιολογικών κρίσεων που δεν μπορεί παρά να είναι ελεύθερη και ανόθευτη. Και που επομένως οφείλει να γίνεται αποδεκτό από όλους ότι δεν μπορεί να εμπίπτει στη σφαίρα οποιουδήποτε είδους δικαστικής δικαιοδοσίας", έγραφα προ μηνών (σε μια εγγραφή με τον εύγλωττο τίτλο: "Θέση αρχής") αναφερόμενος σε μια απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα η οποία
"υπενθυμίζει ότι τα όρια της αποδεκτής κριτικής ως προς έναν πολιτικό, στον οποίο γίνεται αναφορά με την ιδιότητα αυτή, είναι ευρύτερα από εκείνα έναντι ενός απλού ιδιώτη: αντίθετα με τον δεύτερο, ο πρώτος εκτίθεται αναπόφευκτά και ενσυνείδητα σε έναν προσεχτικό έλεγχο των πράξεων και των χειρονομιών του, τόσο από τους δημοσιογράφους όσο και από το σύνολο των πολιτών. Αυτός πρέπει συνεπώς να επιδεικνύει μεγαλύτερη ανοχή. Η αρχή αυτή δεν εφαρμόζεται μόνον στην περίπτωση του πολιτικού, αλλά επεκτείνεται σε οποιοδήποτε πρόσωπο που μπορεί να χαρακτηριστεί ως δημόσιο πρόσωπο, δηλαδή σε οποιοδήποτε άτομο, το οποίο, με τις πράξεις του ή με την ίδια την θέση του υπάγεται στη δημόσια σφαίρα".
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο επαναλαμβάνεται -για τρίτη φορά, σημειωτέον- δικαιώνοντας μια ιστορική εφημερίδα, την "Αυγή" για την "υπόθεση δυσφήμησης" του Κυριάκου Βελόπουλου, βουλευτή σήμερα του κόμματος του κ. Καρατζαφέρη, τον οποίο είχε χαρακτηρίσει "εθνικοπαράφρονα" ως εκ των διοργανωτών κινητοποίησης υπέρ του Μ.Αλεξάνδρου το 2000. Όπως αναφέρει η "Αυγή" (ολόκληρο το δημοσίευμα, εδώ >>)
Ομόφωνα, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο που εδρεύει στο Στρασβούργο, δέχθηκε ότι με την καταδίκη της "Αυγής" και του διευθυντή της Κώστα Κάρη από τα ελληνικά δικαστήρια -ύστερα από αγωγή του Κ.Βελόπουλου- η χώρα μας παραβίασε την αρχή της ελευθερίας της έκφρασης, όπως προστατεύεται από το άρθρο 10 της Ευρωπαϊκής Συνθήκης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι το δικαστήριο στην απόφασή του υπογραμμίζει ότι η δημοσιογραφική ελευθερία καλύπτει ακόμη και έναν βαθμό υπερβολής ή και πρόκλησης στους χαρακτηρισμούς και συμπληρώνει ότι ο επιθετικός χαρακτηρισμός μας ήταν αξιακός και δεν υπόκειται σε έλεγχο αληθείας -επομένως δεν μπορεί να αποτελέσει μέθοδο δυσφήμησης. Στο σκέλος που αφορά τα γεγονότα αντιστοιχεί στις πολιτικές θέσεις του Κ.Βελόπουλου που αυτοπαρουσιάζεται ως υπερπατριώτης κ.λπ.
Με δυο λόγια, ο χαρακτηρισμός μας επέκρινε, απαξίωνε αλλά δεν παραποίησε, δεν διαστρέβλωσε τις πολιτικές του απόψεις.
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο στην απόφασή του σημειώνει ότι το δημοσίευμα αναφερόταν στη δημόσια πολιτική δράση του Κ.Βελόπουλου, ο οποίος δεν πρέπει να θεωρηθεί "συνήθης ιδιώτης" αλλά δημόσιο πρόσωπο. Οι χαρακτηρισμοί έγιναν στο πλαίσιο μιας αντιπαράθεσης με μεγάλο δημόσιο ενδιαφέρον, που καλύφθηκε ευρέως από τα ΜΜΕ της χώρας.
Σχετικά δημοσιεύματα, υπάρχουν στην "Ελευθεροτυπία" (εδώ >>) και στην "Καθημερινή" (εδώ >>). Την δε απόφαση, εντόπισα από σχετική εγγραφή του καλού ιστολόγου E-Lawyer και μπορείτε να τη δείτε απευθείας από εδώ >>.
Όπως επισημαίνει η ίδια η "Αυγή" -στην οποία επιδικάστηκε αποζημίωση 60.000 Ευρώ που θα πληρώσει το Ελληνικό Δημόσιο και αντιστοιχεί στα ποσά που είχε καταβάλει η ίδια ως συνέπεια των καταδικαστικών αποφάσεων των ελληνικών δικαστηρίων οι οποίες καταδικάστηκαν...- "είναι εντυπωσιακό ότι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο με μεγάλη οξυδέρκεια βλέπει ότι δεν μπόρεσε να δει ο δικός μας Αρειος Πάγος που αρνήθηκε να μπει στην ουσία της υπόθεσης όταν προσφύγαμε στην κρίση του". Και βάζει ένα φρένο στη βιομηχανία αγωγών κατά του Τύπου και της ελευθερίας της έκφρασης καθιστώντας σαφή, με τις επαναλαμβανόμενες αποφάσεις του, τη διάκριση ανάμεσα στο (οξύ) πολιτικό σχόλιο και τη (συκοφαντική) δυσφήμηση όπως και τη διάκριση ανάμεσα σε ένα δημόσιο πρόσωπο και έναν συνήθη ιδιώτη...
Δημιουργείται πλέον μια σημαντική νομολογία που, καθώς μάλιστα οι αγωγές παραμένουν δημοφιλές άθλημα, θα έπρεπε να οδηγήσουν την Πολιτεία, τα κόμματα, το νομικό κόσμο σε μια συντονισμένη επιχείρηση επαναδιατύπωσης του εθνικού δικαίου ώστε να αποφεύγονται οι εξοντωτικές αγωγές κατά της ελευθερίας της έκφρασης, η ποινικοποίηση του δημόσιου λόγου και οι επακόλουθες καταδίκες της χώρας που, όπως μπορεί να δει κανείς σε σχόλιο σε σχετική εγγραφή στο καλό ιστολόγιο του Ροϊδη (εδώ >>), είναι δυσανάλογα πολλές σε σύγκριση με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες... Η εγγραφή του Ροϊδη αναφέρεται, σημειωτέον, και σε άλλη μια (ομόφωνη) καταδίκη της Ελλάδας: για την άρνηση εγγραφής τσιγγανοπαίδων σε σχολείο και τη δημιουργία ειδικού "σχολείου γκέτο"...
-
Οδηγός πλοήγησης στα "Λεξίδια", από εδώ >>
RSS Feed για αυτό το θέμα
Το σχόλιο σας